Je 18e verjaardag is een belangrijk moment. Vanaf je 18e ben je volgens de wet volwassen. Je krijgt meer vrijheid om zelf keuzes te maken, maar ook meer verantwoordelijkheden. Sommige zaken veranderen meteen, andere veranderen pas als je gaat studeren, werken of zelfstandig wonen.
Vanaf je 18e verandert er onder andere dit:
- Je bent meerderjarig. Je mag in principe zelf beslissingen nemen en zaken regelen.
- Je regelt je eigen geldzaken. Je bent zelf verantwoordelijk voor je inkomsten, uitgaven, rekeningen en schulden.
- Je hebt een eigen zorgverzekering nodig. Vanaf je 18e betaal je zelf de zorgpremie en geldt het eigen risico.
- Je kunt zorgtoeslag aanvragen. Als je aan de voorwaarden voldoet, kun je een bijdrage krijgen voor je zorgverzekering.
- Je kunt studiefinanciering aanvragen. Als je aan de voorwaarden voldoet, kun je studiefinanciering of een tegemoetkoming krijgen.
- Je kunt zelf contracten afsluiten. Denk aan een telefoonabonnement, huurcontract of lening. Je bent dan ook zelf verantwoordelijk voor de afspraken.
- Je mag stemmen. Vanaf 18 jaar mag je stemmen bij verkiezingen.
- Je regelt steeds meer zaken zelf met de overheid. Bijvoorbeeld met je gemeente, de Belastingdienst en DUO.
- Je beslist zelf over je medische zorg. Je geeft zelf toestemming voor behandelingen en bepaalt wie jouw medische gegevens mag bekijken.
- Je kunt zelfstandig wonen. Je kunt bijvoorbeeld zelf een huurcontract afsluiten.
- Je kunt zelf een uitkering aanvragen als je daarvoor in aanmerking komt.
Wat verandert er niet?
Je 18e verjaardag betekent niet dat je ineens alles alleen moet doen.
- Je hoeft niet automatisch uit huis.
- Je ouders kunnen je blijven helpen.
- Ouders hebben in principe een onderhoudsplicht tot je 21e.
- Jeugdhulp stopt niet altijd automatisch op je 18e. Soms kan hulp worden verlengd of kun je andere ondersteuning krijgen.
Je regelt verschillende zaken bij verschillende organisaties:
- Zorgverzekering en zorgtoeslag: je zorgverzekeraar en de Belastingdienst.
- Studiefinanciering: DUO.
- DigiD en overheidszaken: DigiD en MijnOverheid.
- Inschrijving en wonen: je gemeente.
- Uitkering: je gemeente of een andere bevoegde instantie.
Je hoeft niet alles tegelijk te regelen. In de andere artikelen van 18 & dan lees je meer over de onderwerpen die voor jou belangrijk zijn.
- Controleer vóór je 18e verjaardag of je DigiD werkt.
- Regel op tijd je zorgverzekering.
- Kijk of je recht hebt op zorgtoeslag.
- Controleer of je studiefinanciering kunt aanvragen.
- Houd je post, e-mail en Berichtenbox goed in de gaten.
- Denk goed na voordat je een contract tekent of geld leent.
- Bewaar belangrijke documenten op een veilige plek.
- Vraag hulp als je iets niet begrijpt. Je hoeft het niet allemaal alleen te kunnen.
Milan wordt 18 en woont nog thuis. Hij gaat naar het mbo. Voor zijn verjaardag controleert hij zijn DigiD. Rond zijn 18e regelt hij zijn zorgverzekering en vraagt hij zorgtoeslag aan. Ook kijkt hij bij DUO of hij recht heeft op studiefinanciering.
Zijn ouders helpen hem waar dat nodig is. Milan weet daardoor welke zaken hij zelf moet regelen en waar hij hulp kan vragen.