Je laat op veel plekken gegevens over jezelf achter. Denk aan je naam, adres, telefoonnummer, foto's, schoolgegevens of informatie over je gezondheid. Organisaties mogen niet zomaar alles met deze gegevens doen. Je hebt recht op privacy en op bescherming van je persoonsgegevens. De Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) bevat belangrijke regels hierover.
Privacy betekent dat je zelf controle houdt over informatie die over jou gaat. Persoonsgegevens zijn gegevens waarmee je direct of indirect kunt worden herkend, zoals je naam, adres, e-mailadres of telefoonnummer. Ook een foto of IP-adres kan een persoonsgegeven zijn.
De AVG bepaalt onder andere dat organisaties duidelijk moeten kunnen uitleggen waarom ze jouw gegevens nodig hebben en wat ze ermee doen. Ze mogen niet meer gegevens verzamelen dan nodig is voor het doel.
Je hebt verschillende rechten. Je kunt bijvoorbeeld vragen welke persoonsgegevens een organisatie van je heeft. Kloppen gegevens niet? Dan kun je vragen om ze te verbeteren. In sommige situaties kun je ook vragen om gegevens te verwijderen of bezwaar maken tegen het gebruik van je gegevens.
Je hoeft privacy niet aan te vragen. Organisaties moeten zich uit zichzelf aan de privacyregels houden.
Wil je weten welke gegevens een organisatie van jou heeft? Dan kun je bij die organisatie een inzageverzoek doen. Je kunt ook vragen om gegevens te laten aanpassen als ze niet kloppen.
Heb je een klacht over hoe een organisatie met jouw persoonsgegevens omgaat? Probeer dit eerst met de organisatie op te lossen. Kom je er niet uit, dan kun je een klacht indienen bij de Autoriteit Persoonsgegevens.
- Geef je persoonsgegevens niet zomaar aan anderen. Vraag eerst waarom iemand de gegevens nodig heeft en wat ermee gebeurt.
- Je BSN is extra gevoelig. Geef dit alleen als daar een wettelijke reden voor is of als een organisatie het volgens de regels mag gebruiken. Ook een kopie van je identiteitsbewijs moet je niet zomaar opsturen.
- Let online goed op wat je deelt. Denk bijvoorbeeld na voordat je een foto, adres, telefoonnummer of locatie openbaar op sociale media zet.
- Let ook op phishing. Geef nooit zomaar persoonsgegevens, wachtwoorden of codes door via een link in een verdachte e-mail, sms of appje.
Yara bekijkt haar gegevens bij haar zorgverzekeraar en ontdekt dat haar adres niet klopt. Ze neemt contact op met de verzekeraar en vraagt om het gegeven te corrigeren. De organisatie controleert haar verzoek en past het adres aan.